از ایده تا آنتن؛ پشت‌صحنه تولید «محفل ستاره‌ها» چگونه است؟

به گزارش روابط عمومی سازمان تبلیغات اسلامی، مهدی زاده‌حسین، سردبیر این برنامه، در تشریح فرآیند تولید هر قسمت از «محفل ستاره‌ها» گفت: تولید این برنامه از انتخاب موضوعاتی آغاز می‌شود که محور آن‌ها کودک است. در نخستین گام، موضوعاتی را که دغدغه کودکان هستند یا ممکن است به آسیب‌ها و مسائل این گروه سنی مربوط باشند، احصا می‌کنیم. سپس تیم محتوایی، آیات متناظر با هر موضوع را از میان آیات قرآن استخراج و انتخاب می‌کند.

وی افزود: پس از آن، همان موضوع از زاویه نگاه کودک بررسی می‌شود. به عنوان مثال، اگر قرار باشد درباره دروغ صحبت کنیم، مفهوم دروغ در دنیای بزرگسالان با آنچه کودک از این موضوع درک می‌کند، متفاوت است؛ بنابراین باید این مسئله با نگاه و زبان کودک مطرح شود.

از سناریو تا ضبط؛ مسیر کامل تولید

سردبیر برنامه «محفل» با تشریح مراحل بعدی تولید تصریح کرد: پس از انتخاب موضوع، تیم سوژه‌یابی افراد مختلف را شناسایی و به تیم محتوایی معرفی می‌کند. از میان این افراد، کسانی انتخاب می‌شوند که توانمندی بیشتری داشته باشند و بتوانند برای کودکان نقش الگویی ایفا کنند. در این مرحله، یکی از مهم‌ترین معیارها، جذابیت سوژه برای مخاطب کودک است. 

زاده‌حسین ادامه داد: پس از انتخاب سوژه، تلاش می‌کنیم متناسب با ظرفیت‌های او، یکی از موضوعات محتوایی برنامه را روایت کنیم. این بخش بر عهده تیم ایده‌پردازی و کارگردانی است. اعضای این تیم درباره شیوه روایت موضوع، طراحی نمایش، گفت‌وگوهای میز میزبانی و تمام جزئیات اجرای برنامه فکر می‌کنند و به جمع‌بندی می‌رسند. 

وی با اشاره به نقش تیم محتوایی در تأیید نهایی طرح‌ها گفت: پس از طراحی اولیه، همه این موارد دوباره به تیم محتوایی ارائه می‌شود و باید تأیید آن تیم را دریافت کند. در نهایت، این مراحل به یک سناریوی کامل تبدیل می‌شود؛ سناریویی که از لحظه ورود سوژه به صحنه تا پایان برنامه را در بر می‌گیرد. 

سردبیر «محفل ستاره‌ها» افزود: پس از آماده شدن سناریو، آن را در اختیار بازیگردان قرار می‌دهیم. هر سوژه، بازیگردان مخصوص خود را دارد و او تلاش می‌کند فرد را برای حضور روی صحنه آماده کند. بسیاری از این سوژه‌ها برای نخستین بار مقابل جمعیت اجرا می‌کنند و لازم است پیش از ضبط، تمرین‌های لازم را پشت سر بگذارند.

آماری از وسعت کار؛ بررسی هزاران سوژه در هر فصل

زاده‌حسین با اشاره به حجم گسترده فعالیت‌های پشت‌صحنه این برنامه اظهار داشت: برای تولید هر فصل، زحمات بسیار زیادی کشیده می‌شود. معمولاً حدود دو تا سه هزار سوژه مورد بررسی قرار می‌گیرد و از میان آن‌ها، تعداد محدودی برای حضور در برنامه انتخاب می‌شوند. 

وی افزود: در فصل سوم، در نهایت حدود ۵۵ سوژه انتخاب شدند و به طور معمول نیز در هر فصل بین ۵۰ تا ۱۰۰ سوژه برای حضور در برنامه برگزیده می‌شوند. 

چگونگی روایت آیات؛ از مسابقه تا نمایش

سردبیر برنامه «محفل» در پاسخ به این پرسش که یک آیه چگونه در قالب‌های مختلف روایت می‌شود، گفت: این بخش بر عهده تیم کارگردانی و تیم ایده‌پردازی است. وظیفه این گروه آن است که مفاهیم و محتوای قرآنی را با زبان کودک و متناسب با دنیای او منتقل کند. 

وی تصریح کرد: اینکه نمایش‌ها چه باشد، محتوا در قالب بازی ارائه شود، نمایش در خدمت بازی قرار گیرد یا از قالب‌های دیگری برای انتقال مفهوم استفاده شود، همگی حاصل ایده‌پردازی و طراحی تیم کارگردانی است که تلاش می‌کند بهترین شیوه روایت را برای هر موضوع انتخاب کند.

دشوارترین مرحله تولید

زاده‌حسین درباره سخت‌ترین مرحله تولید این برنامه گفت: واقعیت این است که همه مراحل تولید «محفل ستاره‌ها» دشواری‌های خاص خود را دارند و نمی‌توان تنها یک بخش را به‌عنوان سخت‌ترین مرحله معرفی کرد. هم پیدا کردن سوژه و انتخاب افراد مناسب کار بسیار دشواری است، هم طراحی ایده و تولید محتوا فرآیندی پیچیده و زمان‌بر محسوب می‌شود. تدوین نیز طبیعتاً حساسیت‌ها و دشواری‌های خاص خود را دارد. 

وی تأکید کرد: آنچه باعث می‌شود این مسیر به نتیجه برسد، حضور یک تیم دلسوز است. اگر این دلسوزی و همراهی وجود نداشته باشد، چنین کاری با این کیفیت پیش نخواهد رفت.

سردبیر «محفل» درباره نحوه انتخاب دکور، رنگ، نور، موسیقی و لباس نیز گفت: در این حوزه‌ها از متخصصان هر بخش استفاده می‌کنیم. معمولاً پیش از هر ضبط، این افراد دعوت می‌شوند، ایده‌های خود را مطرح می‌کنند و پس از بررسی و گفت‌وگو، درباره اجرای آن‌ها تصمیم‌گیری می‌شود. برای مثال، اگر موضوع برنامه به یکی از قومیت‌های ایرانی مربوط باشد، لباس متناسب با همان فضا انتخاب می‌شود.

رمز ارتباط عمیق با کودکان

زاده‌حسین با اشاره به دلایل ارتباط عمیق کودکان با این برنامه گفت: یکی از عوامل موفقیت «محفل ستاره‌ها» این بوده که تلاش کرده‌ایم زبان کودک را حفظ کنیم و موضوعاتی را انتخاب کنیم که متناسب با فهم و دنیای کودکان باشد و با همان زبان با آن‌ها سخن بگوییم.

وی افزود: «محفل ستاره‌ها» یک برنامه شاد است؛ زیرا کودک بسیاری از غم‌ها و دغدغه‌های دوران بزرگسالی را درک نمی‌کند و اقتضای دنیای او، شادی و نشاط است. به همین دلیل تلاش کرده‌ایم فضای کلی برنامه نیز متناسب با همین ویژگی طراحی شود.

سردبیر این برنامه با اشاره به روایتی از پیامبر اکرم (ص) تصریح کرد: در روایات آمده است که پیامبر هنگام مواجهه با کودکان، با زبان، لحن و رفتار متناسب با سن آن‌ها ارتباط برقرار می‌کردند و حتی بازی‌هایشان نیز متناسب با دنیای کودک بود. ما نیز تلاش کرده‌ایم همین شیوه را در برنامه دنبال کنیم. میزبانان خود را تا سطح کودک پایین می‌آوریم و همین رویکرد باعث شده کودکان از ابتدا تا پایان برنامه با آن همراه بمانند.

زاده‌حسین تأکید کرد: هر قسمت معمولاً بین ۳۰ تا ۴۰ دقیقه است تا کودک خسته نشود و جذابیت برنامه حفظ شود. اگر تکیه‌کلامی وارد برنامه شده یا شوخی خاصی انجام می‌شود، همه آن‌ها از قبل بررسی شده است تا خدای نکرده برای کودکان بدآموزی نداشته باشد. مجموعه این عوامل باعث شده برنامه مورد توجه قرار گیرد؛ هرچند همچنان معتقدیم دلیل اصلی، لطف و برکت قرآن است.

تغییرات سه فصل؛ از «مشاهیر» تا ماه ربیع

سردبیر «محفل» با اشاره به تغییرات برنامه در طول سه فصل گذشته اظهار داشت: طبیعتاً برنامه از فصل نخست تاکنون تغییرات زیادی را تجربه کرده است؛ به‌ویژه در حوزه محتوا. امروز همه اتفاقاتی که روی صحنه رخ می‌دهد، از نمایش‌ها گرفته تا نکات داوران و حتی شوخی‌هایی که میان عوامل برنامه شکل می‌گیرد، همگی در خدمت محتوا قرار دارند و میان آن‌ها یک هارمونی مشخص برقرار است.

وی افزود: یکی از تغییرات مهم فصل سوم، اضافه شدن بخش «مشاهیر» بود. در این بخش تلاش کردیم شخصیت‌های برجسته تاریخ و فرهنگ ایران، از جمله شیخ بهایی، خواجه نصیرالدین طوسی، ابوعلی سینا، حافظ، فردوسی، سعدی، میرزا کوچک‌خان و رئیسعلی دلواری را به کودکان معرفی کنیم.

زاده‌حسین تصریح کرد: تلاش ما این بود که از شمال، جنوب، شرق و غرب کشور، قهرمانان و شخصیت‌های شاخص علمی، فرهنگی و نظامی را انتخاب کنیم تا کودکان بدانند سرزمین ایران سرشار از چنین الگوهایی است و بتوانند آن‌ها را به عنوان قهرمانان خود بشناسند.

وی همچنین از اضافه شدن بخش ماه ربیع خبر داد و گفت: در این بخش که به‌زودی روی آنتن خواهد رفت، شخصیت‌هایی مانند «سِبطین» و شخصیت «مرشدی» به برنامه اضافه شدند. تلاش کردیم از شخصیت‌هایی استفاده کنیم که از نظر سنی به نسل امروز نزدیک‌تر باشند و آثاری را اجرا کنند که برای کودکان قابلیت تکرار داشته باشد.

مهم‌ترین ویژگی گروه سازنده

سردبیر برنامه «محفل» در پایان این گفت‌وگو و در پاسخ به اینکه مهم‌ترین عامل موفقیت این برنامه چیست، گفت: انتخاب تنها یک عامل کار دشواری است، اما به اعتقاد من مهم‌ترین ویژگی گروه سازنده «محفل»، همدلی، انسجام و یکپارچگی میان همه اعضای تیم است.

وی افزود: از تهیه‌کننده تا تک‌تک افرادی که در این برنامه فعالیت می‌کنند، زمانی که وارد کاری می‌شوند، تلاش می‌کنند آن را با دلسوزی و اخلاص انجام دهند و نگاهشان صرفاً انجام یک وظیفه یا تولید یک خروجی نیست. به اعتقاد من، همین روحیه همدلی، اخلاص و تلاش صادقانه یکی از مهم‌ترین عوامل موفقیت برنامه «محفل» است.

منبع : خبرگزاری صدا و سیما